«Кигізу керек пе, жоқ па» деген дау мәнсіз, себебі жауап итке байланысты. Біреуіне киім — қажеттілік, екіншісіне — зиян.
Кімге киім керек
**Астыңғы жүні жоқ қысқа жүнділерге:** доберман, боксёр, стаффорд, пойнтер, курцхаар, левретка, уиппет.
**Ұсақтарға:** ит неғұрлым кіші болса, жылуды соғұрлым тез жоғалтады.
**Жүнсіздерге:** қытай айдарлысы, ксолоитцкуинтли.
**Күшіктер мен қарттарға:** біріншісінде жылу реттеу әлі реттелмеген, екіншісінде нашарлаған.
**Аурудан, отадан немесе қырқудан кейінгі иттерге.**
**Кез келген мөлшердегі тазыларға:** оларда тері асты майы жоқтың қасы.
Кімге киім керек емес, тіпті зиян
**Солтүстік тұқымдарға:** хаски, маламут, самоед, лайка. Олардың жүні қос қабат, комбинезон оны жаншиды — астыңғы жүн ауаны ұстауын қояды.
**Ірі бақташы және күзет иттеріне:** кавказ, орта азия, төбет, ньюфаундленд.
**Қалың астыңғы жүні бар сау иттерге жалпы.** Ит −15 °C-та шапқылап жүрсе, табанын көтермесе, дірілдемесе — оған суық емес.
Иттің тоңғанын қалай білеміз
Діріл. Қысылған құйрық пен бүкірейген арқа. Табанын кезекпен көтеріп сілку. Баяулау, үйге асығу, тоқтап қалу. Ұзын жүндіде саусақ арасында қар түйіршіктері.
Бұл «еркелік» емес. Бұл — қайту керек деген белгі.
Нені таңдау керек
**Сән емес, қызмет.** Жақсы попона кеудені, ішті және белді жабады, мойынды қыспайды, жүруге кедергі жасамайды.
**Қатты аязда қысқа жүндіге** — жылытқышы бар, табанын да жабатын комбинезон.
**Дымқыл ауа райына** — жылытқышсыз су өткізбейтін үсті: дымқыл жүн құрғағынан әлдеқайда нашар жылытады.
Бірінші серуеннен кейін тексеру: киім астында құрғақ болса — дұрыс таңдалған; ит термен дымқыл болса — қызып кеткен, жеңілірегі керек.
Табан мен реагенттер
Алматы мен Астанада жолдар мұзға қарсы қоспамен өңделеді. Табанға бұл аяздан жаман: тұз жастықшаны жейді, жаланған тұз асқазанды тітіркендіреді.
Үш жол:
1. **Әр серуеннен кейін табанды жылы сумен жуу** және саусақ арасын құрғатып сүрту. 2. **Қорғаныш балауыз** шығар алдында — жастықша мен реагент арасындағы қабыршақ. 3. **Етік** — ең жақсы жұмыс істейді, бірақ үйрету керек. Үйден және бір табаннан бастаңыз.
Жастықшадағы жарықтар, серуеннен кейінгі ақсау, үйде табанын кеміру — дәрігерге көрсететін себеп.
Қазақстан туралы
Қыс бізде әртүрлі: Алматыда −5…−15 °C-та дымқыл және желді, Астанада −25…−35 °C құрғақ және бәрін шешетін жел. Жел градусниктен маңызды: қатты желмен −10 °C-та ит тымық ауада −20 °C-қа қарағанда тез тоңады.
Кез келген қыстың басты ережесі: **серуен уақыты киімнен маңызды.** Жарты сағат белсенді қозғалыс ең жылы комбинезондағы бір жарым сағат баяу жүруден пайдалы.