Жем қорабында иттің салмағы бойынша граммдағы мөлшер жазылған. Бұл — жауап емес, бастау нүктесі: өндіруші сіздің итіңіздің жасын да, піштірілген-піштірілмегенін де, қаншалықты қозғалатынын да білмейді. Жиырма келілік екі ит — жас әрі белсенді лабрадор мен жарты сағат серуендейтін қартайған піштірілген қаншық — қажеттілігі бойынша бір жарым есе айырмашылықта болуы мүмкін.
Неден есептейді
Алдымен тыныштық қажеттілігі есептеледі — жай ғана өмір сүру үшін қанша энергия керек: тыныс алу, температураны ұстау, ағзалардың жұмысы. Ол дене салмағына сызықты емес түрде тәуелді, сондықтан ұсақ итке салмақтың бір келісіне ірі иттен әлдеқайда көп қажет.
Содан соң бұл шама коэффициентке көбейтіледі: өсіп келе жатқан күшік, піштірілген ересек, белсенді ересек, қартайған, салмақ тастап жатқан ит — әрқайсысында өзінікі. Шыққан килокалория нақты жемнің калориялығына бөлініп, граммдар шығады.
Бұл арифметиканы біздің калькулятор жасайды: түрін, жасын, салмағын, піштірілуін, белсенділігін және жеміңіздің калориялығын сұрап, күніне және қабылдау бойынша граммдарды береді. Қолмен есептеудің мәні дәл бір рет бар — санның қайдан шығатынын түсіну үшін.
Қандай салмақтан есептеу керек
Ит формада болса, ағымдағыдан. Артық салмақ болса, ағымдағыдан емес, мақсатты салмақтан есептейді: әйтпесе сіз қоректендіруді тоқтатқыңыз келетін итті қоректендіресіз.
Формада болу — қабырғалары баспай-ақ тері астынан сезілетін, бірақ шығып тұрмайтын кез; жоғарыдан қарағанда бел көрінеді; бүйірінен қарағанда іші жиналған. Таразы пайдалы, бірақ қол шыншылырақ: бірдей сан әртүрлі дене бітімі үшін әртүрлі мағына береді.
Күніне неше рет
Төрт айға дейінгі күшіктерге — төрт рет, алты айға дейін — үш, әрі қарай екі. Ересектерге — таңертең және кешке екі рет. Күніне бір рет те болады, бірақ екеу жақсы: бір қабылдауға жүктеме азырақ әрі тіленуі азырақ.
Стақанмен емес, таразымен өлшеу
Стақан мен өлшеуіш қасық алдайды: әртүрлі түйіршіктің бірдей көлемі салмағы бойынша ондаған пайызға ерекшеленеді. Ас үй таразысы арзан тұрады әрі мәселені біржола шешеді.
Дәмдер де — тамақ. Ыдыстан тыс берілгеннің бәрі күндік мөлшердің шамамен оннан бір бөлігіне сыюы тиіс, әрі порция дәл сол шамаға азайтылады. Толы ыдыстың үстіне ірімшікпен жаттықтыру — «дұрыс» қоректендіруде иттің семіруінің ең жиі себебі.
Қалай тексеру керек
Итті айына бір рет өлшеп, жазып отырыңыз. Бір сан ештеңе білдірмейді, ал жарты жылдағы сызық мөлшерді дұрыс тапқаныңызды көрсетеді. Салмақ жоғары жылжыса — порцияны шамамен оннан бір бөлікке азайтып, тағы бір ай бақылаңыз.
Басқа жемге көшкенде бір апта бойы жаңасын ескісіне қосып, бірте-бірте ауыстырыңыз: күрт ауыстыру әрдайым дерлік ас қорыту бұзылысын береді.