Дүкендер арасындағы айырма бағада емес, тауар қалай сақталатынында және сөреге не түсетінінде. Нашар жем нашар болып көрінбейді — жануар оны жеп, кейін ауырады.
Сөредегі он секунд
**Жарамдылық мерзімі емес, шығарылған күні.** Құрғақ жемде ол әдетте 12–18 ай, және бір жыл бұрын шыққан қап ресми түрде жарамды. Бірақ ондағы майлар тотыққан, дәрумендер жартылай ыдыраған. Алты айдан аспаған өнімді алыңыз.
**Қап қайда тұр.** Күн астында, радиатор қасында, кіреберісте — бәрі жаман. Жемдегі май жылу мен жарықтан тотығады.
**Қаптаманың бүтіндігі.** Мыжылған қап — оны құлатқан; үлдірдегі жарықшақ ауа өткізеді.
**Салмақпен сатылатынды — жоқ.** Үлкен қаптан құйылған жем герметикалығын жоғалтады, ал сіз шығарылған күнді, партияны және шағым білдіру мүмкіндігін жоғалтасыз.
Жалғандықты қалай ажыратамыз
Әйгілі маркалардың контрафакт жемдері Қазақстанда кездеседі, әсіресе базарларда.
**Импорттаушының таңбасына** қараңыз: заңды қапта импорттаушының атауы, мекенжайы және штрихкоды бар жапсырма болады.
**Тігіс пен баспаға** қараңыз: жалғандықта шрифт жиі жағылған, түс реңі басқа.
**Бағаға** қараңыз: нарықтан үштен бір арзан жем кездейсоқ болмайды.
Түйіршіктер бұрынғы қаптағыдан мөлшері, түсі немесе иісі бойынша өзгеше болса — бермеңіз.
Жақсы дүкеннің белгілері
**Ветеринариялық дәріхана бар** және сатушы рецептілік жемдер емдік диета екенін біледі.
**Сатушы сұрайды, сатпайды.** «Жасы қандай, салмағы, кастрацияланған ба» деген сұрақ — жақсы белгі.
**Тауар жатып қалмаған.** Шаң басқан жартылай бос сөрелер — айналым төмен, демек жем ескі.
**Жануарларды витринада сатпайды.** Сауда залының ортасындағы шыны жәшіктегі күшіктер — бұл әрдайым дерлік делдалдар.
**Қайтару бар.** Қалыпты дүкен ашылмаған қапты кері қабылдайды.
Бағаны қалай санау керек
Қаптың бағасын емес, **келісінің бағасын** және дәлірек **тәуліктік үлестің бағасын** салыстырыңыз. Калориясы жоғары қымбат жем жиі арзанға түседі: оны азырақ керек.
Интернет туралы
Маркетплейстен тапсырыс арзан, бірақ жалғандық та сонда көп. Тапсырыс берсеңіз — маркінің ресми дүкендерінен алыңыз және қабылдағанда шығарылған күнін тексеріңіз.
Мүлде алудың қажеті жоқ нәрселер
Қанты мен бояуы бар дәмдер. Дәрігер тағайындамаған «барлығына арналған» дәрумендер. Белгісіз маркалы бүрге қарсы қарғыбау — олардың арасында мысыққа қауіптілері бар. Бірінші күні быт-шыт болатын ойыншықтар.